11. Sınıf / Türk Dili ve Edebiyatı

Kültür Yolculuğu

Önce konuyu keşfet, ardından öğrendiklerini sorularla pekiştir.

Konu anlatımları

5 konu
01

Hikâye Türü ve "Oğulla Buluşma": Cengiz Aytmatov'da Baba-Oğul Bağı

Mehmet Kaplan'ın 'Vatan yahut Silistre' analizi (edebiyatın millî kimlik işlevi), yaşlı Çordon'un ölmüş oğlunu arama kararı, geriye dönüşle anlatılan 1941 vedalaşma sahnesi, kızlarının suçlaması karşısında Çordon'un tutumu, Cengiz Aytmatov biyografisi ve 'mankurt' kavramı, Ahmet Kabaklı'nın 'millîden beşerîye' analizi.

02

Anı Türü ve "Eski İstanbul'dan Çizgiler": Sâmiha Ayverdi'nin Kayıp Dünyası

Tülbentçi Muhiddin Efendi ve Bahaeddin Efendi'nin esnaf ahlakı, bereket dualaşması ve selamlaşma gelenekleri, kaybolan meslekler (sebilci, saka, yangın kulesi nöbetçisi) ve eğlence kültürü, kadın meclislerinin manevi sohbetleri, Hacopulu'nun vatan ihaneti ve sefalet ibret hikâyesi.

03

Orhun Abideleri ve Kül Tigin Âbidesi: Türk Dilinin İlk Yazılı Anıtı

Göktürk alfabesiyle yazılan VIII. yüzyıl bengü taşları, Bilge Kağan'ın Kül Tigin Âbidesi'ndeki egemenlik/devlet kuruluşu anlatımı, Kül Tigin'in ölümü ve Yollug Tigin'in yazımı, Muharrem Ergin biyografisi, İbrahim Kafesoğlu ve Yüksel Girgin'in yazıtların tarihsel değeri analizi, Doğan Aksan'ın söz sanatları incelemesi.

04

Dîvânu Lugâti't-Türk: Kaşgarlı Mahmud'un Türk Dilleri Hazinesi

Kâşgarlı Mahmud'un eseri yazma amacı ve Türk lehçelerini derleme süreci, sözlükten örnekler (erük'ün anlam daralması, alım/āç/eḍgü/aŋduz/uçmak atasözleri), Mehmet Kaplan'ın 'yazılı atlı göçebe medeniyeti müzesi' değerlendirmesi, Ertuğrul Yaman'ın Türkçenin coğrafi yayılımı analizi (200-300 milyon konuşur).

05

Âşıklık Geleneği: Ozandan Âşığa, Saz-Şiir ve Usta-Çırak İlişkisi

Bayram Durbilmez'in saz-doğaçlama ilişkisi analizi (Nida Tüfekçi'nin sazsız atışma deneyi), İlhan Başgöz'ün ozandan âşığa tarihsel dönüşüm analizi, Âşık Veysel'in 'Sazım'a' şiirinde arı-petek benzetmesi, Erman Artun'un Türk dünyası âşıklık geleneği coğrafyası, Ferhat Aslan'ın usta-çırak geleneği analizi.

BİLGİNİ PEKİŞTİR

Şimdi sıra sende.