Avrupa Şampiyonu Dünya İkincisi Gönüllerin Birincisi: Sümeyye Boyacı
Bu Konuda Neler Öğreneceğiz?
- Azim, kararlılık ve pes etmemenin insan hayatındaki mucizevi etkilerini,
- Karşılaşılan fiziksel veya çevresel engellerin doğru bakış açısıyla nasıl birer avantaja dönüştürülebileceğini,
- Başarının tesadüf olmadığını; zaman yönetimi, planlama ve güçlü bir destek sistemiyle elde edildiğini,
- Sanatın ve sporun, insanın iç dünyasını ifade etmesinde nasıl bir araç olduğunu,
- Empati, açık fikirlilik ve sorunlara çözüm üretebilme becerilerinin önemini öğreneceğiz.
Hayata Farklı Bir Başlangıç: Sümeyye Boyacı Kimdir?
Her insanın hayata başlama şekli, koşulları ve fiziksel özellikleri birbirinden farklıdır. 2003 yılında Eskişehir'de dünyaya gelen Sümeyye Boyacı, yaşıtlarından biraz daha farklı bir beden yapısıyla doğdu: Sümeyye'nin iki kolu yoktu. Ancak bu durum, onun ileride Avrupa şampiyonu, dünya ikincisi ve sayısız ilke imza atan bir birey olmasını engellemedi. Neden mi? Çünkü başarı, bedenin sınırlarında değil, zihnin ve kalbin derinliklerinde gizlidir.
Sümeyye'nin hikâyesindeki en büyük güç, ailesinin onu bu hâliyle tam bir sevgi ve kabullenmişlikle kucaklamasıydı. Ailesi, Sümeyye'ye asla "yapamazsın", "sen engellisin" şeklinde yaklaşmadı. Tam tersine, daha altı aylık bir bebekken annesi onun ayaklarını evdeki çiçeklere dokundurarak, dünyayı ayaklarıyla keşfedebileceğini ona hissettirdi. İnsan beyni, önüne çıkan engelleri aşmak için yeni yollar bulma kapasitesine sahiptir. Sümeyye'nin beyni de elleriyle yapacağı işleri ayaklarıyla yapabilmesi için erken yaşlardan itibaren mükemmel bir şekilde gelişti.
Sanatla Gelen Özgüven ve Duyguları İfade Etme
Çocukluk çağında resim yapmak, insanın iç dünyasını dışarı yansıtmasının en doğal yoludur. Sümeyye, henüz üç buçuk yaşındayken ayaklarıyla kalem tutmayı öğrendi. Dört yaşında çizdiği gül resmi, onun sanata olan yatkınlığının ilk kıvılcımıydı. Ancak her şey her zaman kolay ilerlemiyordu. Dış dünyadaki insanların önyargıları ve bilgisizlikleri bazen yaralayıcı olabiliyordu.
Sümeyye, annesiyle yolda yürürken balkondaki bir teyzenin "Yok mu onun kolları, nerede onun kolları!" şeklindeki acıyan ve ötekileştiren sözlerinden çok etkilendi. O gün eve dönüp sadece siyah kalemle simsiyah bir resim çizdi. Bu olay, aslında çok derin bir anlam taşır. İnsanlar duygularını kelimelerle ifade edemediklerinde sanat devreye girer. Sümeyye, öfkesini ve üzüntüsünü sanatla kâğıda dökerek rahatlamayı, kendi kendini iyileştirmeyi öğrendi.
Zamanla bu yeteneği o kadar gelişti ki, 2008 yılında (henüz 5-6 yaşlarındayken) ünlü yazar Alexander Puşkin'in Altın Balık Rus Halk Masalları kitabının kapak resmini çizdi. Sadece resimle kalmadı; ebru sanatına yöneldi, ilk sergisini açtı. Sergisinden kazandığı parayla dikiş makinesi alarak kendi kıyafetlerini tasarlamaya başladı. Bu durum, bize finansal okuryazarlık, girişimcilik ve çok yönlü gelişimin en güzel örneğini sunmaktadır.
Suyun İçindeki Özgürlük: Yüzme Kariyeri ve Şampiyonluklar
Sümeyye'nin hayatına hareket katan en önemli dönüm noktası, beş buçuk yaşında yüzmeye başlaması oldu. Sadece 12 saat gibi çok kısa bir sürede yüzmeyi öğrendi. Spor, onun için sadece bir hobi değil, kendini dünyaya kanıtladığı bir alan hâline geldi.
2016'dan itibaren Meksika'dan Finlandiya'ya kadar dünyanın dört bir yanında yarışlara katıldı. 2018 yılında Dublin'de düzenlenen Paralimpik Avrupa Şampiyonası'nda altın madalya kazanarak, Türkiye Cumhuriyeti tarihinin yüzmedeki ilk Kadın Avrupa Şampiyonu oldu! Bu, sadece Sümeyye'nin değil, tüm Türkiye'nin gurur tablosuydu.
2019'da Londra'da düzenlenen Dünya Şampiyonası'nda ise birinciliği sadece 0.3 salise (saniyenin yüzde birinden bile daha az bir süre) ile kaçırıp ikinci oldu. Rakibinin kollarının olması yüzmede büyük bir avantajdı. Ancak Sümeyye, bu büyük üzüntünün ardından pes etmedi. Şampiyonadan hemen sonra Rusya'da ilk ebru sergisini açtı. Bu davranış, başarısızlık veya hayal kırıklığı karşısında hayatın başka alanlarına tutunarak motivasyonu yeniden sağlama (psikolojik dayanıklılık) becerisinin harika bir kanıtıdır.
Başarının Arkasındaki Görünmez Güçler: Ekip Çalışması ve Zaman Yönetimi
Büyük başarılar asla tek başına elde edilmez. Sümeyye'nin hikâyesi, güçlü bir dayanışma örneğidir. Sürekli antrenman yapmak, kamplara gitmek ve uluslararası yarışlara katılmak ciddi bir zaman yönetimi gerektirir. Sümeyye, eğitiminden de geri kalmamış, öğretmenlerinin eve gelerek verdiği dersler sayesinde akademik hayatını da başarıyla sürdürmüştür.
Sümeyye, "Bunca başarıyı nasıl sığdırdın?" sorusuna mütevazı bir şekilde yanıt vererek, arkasındaki ekibi işaret eder: - Her yarışta yanında olan annesi, - Maddi ve manevi desteğini esirgemeyen babası, - O uzaktayken yalnız kalan ama anlayış gösteren kardeşi, - Kurumsal destek sağlayan Spor Federasyonu ve Milli Eğitim Bakanlığı.
Sümeyye, gelecekte bir Spor Psikoloğu olmak istemektedir. Kendi yaşadığı zorlukları, tecrübeleri ve kriz anlarında nasıl ayağa kalktığını, başka sporculara destek olmak için kullanmak en büyük hayalidir.
Fiziksel Engeller mi, İnsanların Koyduğu Engeller mi? (Dr. Sare Aydın Örneği)
Metnimizde adı geçen bir diğer ilham verici isim ise tekerlekli sandalyedeki Dr. Sare Aydın'dır. Tıp fakültesini birincilikle bitiren ve "Tekerlekli Doktor" olarak bilinen Sare Aydın, çok önemli bir noktaya dikkat çeker: "Benim çemberi çevirmekten başka engelim yok. Bana engel koyan, insanların yaptığı fiziksel koşullar (yanlış park edilen araçlar, kilitli engelli lavaboları)."
Bu iki hayat hikâyesini karşılaştırdığımızda şu tablo ortaya çıkar:
| Durum | Gerçekte Olan | Algısal ve Çevresel Engel |
|---|---|---|
| Sümeyye Boyacı | Doğuştan kollarının olmaması | İnsanların acıyan bakışları ve ön yargılı sözleri |
| Sare Aydın | Yürüyemediği için tekerlekli sandalye kullanması | Yanlış yere park edilen araçlar, tekerlekli sandalyeye uygun olmayan yollar |
İnsanların fiziksel farklılıkları birer kusur değil, yaşam çeşitliliğidir. Asıl "engel", toplumun empati yoksunluğu ve kapsayıcı olmayan fiziksel yapılardır.
Sık Karıştırılan Kavramlar ve Yanılgılar
- Yanlış Düşünce: "Engelli bireyler yalnızca çevrelerinin sürekli yardımıyla hayatlarını sürdürebilirler ve büyük işler başaramazlar."
-
Gerekçeli Düzeltme: Sümeyye Boyacı ve Dr. Sare Aydın örneklerinde olduğu gibi, doğru fırsatlar sunulduğunda ve engellere uygun çözümler üretildiğinde, her birey kendi başına muazzam başarılar elde edebilir. Başarı, fiziksel tamlıktan değil, azim ve çalışma disiplininden beslenir.
-
Yanlış Düşünce: "Sümeyye, kollarının olmamasını bir eksiklik olarak görmektedir."
- Gerekçeli Düzeltme: Sümeyye'nin bizzat söylediği gibi: "Bugüne kadar yaptıklarım hayallerimin, azmimin sonucu; eksikliğimin değil. Farklılıklarımız bizi özel kılar." O, durumunu bir eksiklik olarak değil, onu özel kılan bir farklılık olarak görür.
Öğrenci Gözlem ve Uygulama Etkinliği
Kendi Sınırlarını Keşfet! Sümeyye'nin elleri yerine ayaklarını kullanmayı öğrenmesi, insan zihninin ne kadar yaratıcı ve adapte olabilen bir yapıya sahip olduğunu gösterir. Uygulama: Bugün evde veya okulda, sürekli sağ elinizi kullanıyorsanız sol elinizle (veya tam tersi) yazı yazmayı ya da su içmeyi deneyin. İlk başta ne kadar zorlandığınızı, ancak beyninizin yavaş yavaş bu yeni duruma nasıl alıştığını gözlemleyin. İnsanın sınırları, sadece zihninde kurduğu duvarlardan ibarettir!
Tekrar Özeti
- Kabullenme ve Destek: Ailenin çocuğu olduğu gibi kabullenmesi özgüvenin temelidir.
- Çok Yönlülük: Başarı sadece bir alana (yüzme) hapsolmak değil, sanatı (resim, ebru, dikiş) ve hayatı (finans, eğitim) bir bütün olarak kucaklamaktır.
- Psikolojik Sağlamlık: Kötü niyetli sözlere veya kıl payı kaçan şampiyonluklara rağmen yıkılmamak, enerjiyi üretkenliğe çevirmektir.
- Gerçek Engel Nedir?: Asıl engel insanların bedenlerinde değil; merdivenlerde, rampasız yollarda ve önyargılı zihinlerdedir.
Sümeyye'nin de dediği gibi: Fark et, hayal et, farkını göster!